dr Andrzej Drzycimski

(Strzebielinek – początek represji stanu wojennego)

historyk, dziennikarz, działacz opozycyjny, rzecznik prezydenta RP L. Wałęsy, nauczyciel akademicki; absolwent Uniwersytetu M. Kopernika w Toruniu Wydz. Humanistycznego; od 14.08.1980 r. obecny podczas strajku w Stoczni Gdańskiej,  sygnatariusz deklaracji solidarnościowej środowiska dziennikarskiego skierowanej do MKS; od 09.1980 r. w NSZZ S, członek Komitetu Założycielskiego, członek Stow. Dziennikarzy Polskich; 13.12.1981 – 8.07.1982 r. internowany, przetrzymywany w Ośrodku Odosobnienia w Strzebielinku; działacz kultury niezależnej,  red. Skarbczyka Dominikańskiego; 05-06.1988 r. uczestnik strajków w Stoczni Gdańskiej; rzecznik prasowy przewodniczącego NSZZS L. Wałęsy, następnie prezydenta RP L. Wałęsy i sekretarz stanu w Kancelarii Prezydenta RP; pracownik naukowy i wykładowca w WSZiP w Wwie, w WSAiB w Gdyni, w Wyższej Szkole Komunikowania i Mediów Społecznych w Wwie, na UW, oraz UJ,  na PG, na Studiach Podyplomowych Public Relations na Wydz. Zarządzania i Ekonomii; autor i współautor ponad dwudziestu tytułów książek z zakresu historii najnowszej, drugiej wojny światowej, zwłaszcza Westerplatte, biografistyki, L. Wałęsy, NSZZ Solidarności, pielgrzymek papieskich do Polski i komunikacji społecznej. Inicjator i wydawca źródeł dotyczących drugiej wojny światowej i strajku w Stoczni Gdańskiej w 1980 r.; autor licznych artykułów naukowych; scenariuszów do filmów dokumentalnych; uczestników licznych wywiadów, konferencji dotyczących historii i współczesnych przemian.

Jerzy Borowczak

działacz związkowy, polityk, poseł na Sejm III, VI, VII, VIII, IX, kadencji; od 20-tu lat jest dyrektorem Fundacji Centrum Solidarności; w latach 1978-79 żołnierz polskiego kontyngentu sił UNDOF brał udział w misji stabilizacyjnej w Egipcie i na Wzgórzach Golan (odznaczony Medalem Pokoju przez Sekretarza Generalnego ONZ); od 1979 r. zatrudniony w Stoczni Gdańskiej; współpracownik Wolnych Związków Zawodowych Wybrzeża; w VIII.1980 r. zainicjował strajk; bliski współpracownik L. Wałęsy; po powołaniu NSZZ Solidarność został wiceprzewodniczącym komisji zakładowej związku SG; po wprowadzeniu stanu wojennego dyscyplinarnie zwolniony, pracował w gdańskiej Spółdzielni Pracy Usług Wysokościowych; w 1989 r. powrócił do pracy w Stoczni Gdańskiej, zajął się działalnością związkową w ramach reaktywowanej NSZZ Solidarność (przewodniczący związku); był radnym Gdańska z ramienia PO; członkiem Rady Instytutu Lecha Wałęsy;  prezesem Stoczniowego Klubu Sportowego Polonia Gdańsk.

podcast „Powiedziałem: to zaczynamy, tak jak był plan!”

Bogdan Lis

w 12.1970 r. uczestnik protestów robotniczych; w-ce przewodniczący ZZ w Elmorze, 1975-1981 w PZPR; od 1978 r. działacz WZZ Wybrzeża, w 03.1980 r. przeforsował w wyborach skład Rady Zakładowej z przewagą sympatyków WZZ Wybrzeża, wiceprzewodniczący Rady; w 08.1980 r. współorganizator strajku w Elmorze, przewodniczący KS, następnie wiceprzewodniczący MKS w Stoczni Gdańskiej, współautor 21 postulatów, sygnatariusz Porozumień Sierpniowych; od 09.980 r. w „S”, wiceprzewodniczący MKZ Gdańsk, członek KKP, w 07.1981 r. delegat na I WZD RG, członek Prezydium ZR, delegat na I KZD, członek KK; po 13.12.1981 r. poszukiwany listem gończym, zwolniony z pracy; 22.04.1982 r. współzałożyciel TKK „S”, koordynator współpracy z zagranicą; w 05.1982 r.  współzałożyciel RKK „S” Gdańsk. 8.06.1984 r. aresztowany, przetrzymywany w AŚ W-wa-Mokotów, zwolniony 8.12.1984 r., 28.01.1985 r. śledztwo umorzono na mocy amnestii; 13.02.1985 r. ponownie aresztowany w Gdańsku po jawnym spotkaniu działaczy „S” z L. Wałęsą, skazany wyrokiem Sądu Woj. w Gdańsku na 2,5 roku więzienia, w wyniku rewizji wyrok zmniejszono do 2 lat, osadzony w ZK w Barczewie, zwolniony 11.09.1986 r. na mocy amnestii. 1986-1987 członek jawnej Tymczasowej Rady „S”, 1987-1989 KKW „S”, przewodniczący komisji zagranicznej; w 04.1988 r. aresztowany, skazany przez kolegium ds. wykroczeń na 3 mies. aresztu, osadzony w ZK w Braniewie, zwolniony po 4 tyg.; w 08.1988 r. uczestnik strajku w KWK Manifest Lipcowy w Jastrzębiu-Zdroju jako przedstawiciel KKW; od 18.12.1988 r. członek KO przy Przewodniczącym „S” L. Wałęsie; w 1989 r. uczestnik obrad Okrągłego Stołu w zespole ds. reform politycznych; w składzie TZR Gdańskiego „S”; 1989-1991 senator RP z listy KO „S”, wiceprzewodniczący Kom. Spraw Zagranicznych; w 1990 r. delegat na WZD Reg. Gdańskiego, delegat na KZD, członek Prezydium KK; 1997-2005 w UW, od 1998 r. członek Rady Krajowej, od 2003 r. Zarządu Głównego; 2005-2009 w PD, od 2009 r. w SD. 1998-2002 radny Woj. Pomorskiego; od 2007 r. poseł RP z listy LiD, w Kom. Gospodarki i Kom. Samorządu Terytorialnego i Polityki Regionalnej, w 2008 r. współzałożyciel Demokratycznego Koła Poselskiego (od 2009 r. pn. DKP SD); od 2000 – 2007 prezes FCS;  Odznaczony Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski (2006); 18.04.1980 – 29.08.1989 rozpracowywany przez Wydz. III KW MO/Inspektorat 2 WUSW w Gdańsku w ramach SOS/SOR krypt. Działacz/Kozak.

Władysław Frasyniuk

związkowiec, przedsiębiorca i polityk, działacz opozycji demokratycznej i więzień polityczny w PRL; przewodniczący Ruchu Obywatelskiego Akcja Demokratyczna 1990-1991, Unii Wolności 2001-2005 oraz Partii Demokratycznej 2005-2006, poseł na Sejm I, II i III kadencji z ramienia UD i UW; w sierpniu 1980 r. był uczestnikiem strajku we wrocławskim MPK ; został członkiem NSZZ „Solidarność”, Komitetu Obrony Więzionych za Przekonania, Krajowej Komisji Porozumiewawczej i KK „Solidarności”, a także przewodniczącym zarządu związku Regionu Dolny Śląsk; po wprowadzeniu stanu wojennego uniknął aresztowania; zaangażował się w tworzenie podziemnej „Solidarności”; został członkiem Tymczasowej Komisji Koordynacyjnej, która pełniła rolę kierownictwa podziemnych struktur związku; zatrzymany w październiku 1982 r., więziony w latach 1982-1984 oraz 1985-1986 (łącznie 3.5 roku); w 1989 r. uczestniczył w obradach Okrągłego Stołu, był członkiem Komitetu Obywatelskiego „Solidarność”; w 1993 – członek Rady Fundatorów Międzynarodowej Fundacji „Wratislavia Cantans”; w 1993 – prezes Stowarzyszenia na Rzecz Dzieci; w 1998 prezes sekcji bokserskiej Klubu Sportowego Gwardia Wrocław;  w 1990 r. odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski; w 2006 r. Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski; w 2016 r. – Kawaler Legii Honorowej; w 1995 r. otrzymał indywidualną nagrodę „Wielka Wrocławska”; w 1996 r. nagrodę Towarzystwa Polsko-Indyjskiego w Delhi; w 2011 r. tytuł honorowego obywatela Wrocławia; w 2013 r. nagrodę im. A. Wierzbickiego przyznawaną przez Konfederację Lewiatan; w 2014 r. otrzymał tytuł honorowego obywatela Dolnego Śląska; w filmie 80 milionów (2011) w rolę W. Frasyniuka wcielił się aktor Filip Bobek.

Stanisław Płatek

od 1973 r. górnik w KWK Wujek w Katowicach; 09.1978-03.1981 w PZPR; 1-3.09.1980 r. uczestnik strajku w KWK Wujek, od 09.1980 r. w „S”, od 12.1980 r. sekretarz Komisji Rewizyjnej „S” KWK Wujek; 13-16.12.1981 r. przewodniczący KS w KWK Wujek; 1612.1981 r. ranny podczas pacyfikacji, przewieziony do szpitala MSW, internowany; aresztowany 31.12.1981 – 06.1982 r. w Okręgowym Szpitalu Więziennym w Bytomiu; 9.02.1982 r. wyrokiem Sądu Śląskiego Okręgu Wojskowego we Wrocławiu na sesji wyjazdowej w Katowicach skazany na 4 lata więzienia, osadzony w AŚ w Zabrzu, następnie ZK we Wrocławiu, w 2.1983 r. zwolniony ze względu na stan zdrowia, w 7.1983 r. objęty amnestią; 1983-1986 pracownik Klubu Sportowego Gwarek Tarnowskie Góry, 1986-1993 AZ Sp. z o.o. w Tarnowskich Górach; 1983-1989 (we współpracy z L. Dziwisem) kolporter pism podziemnych (m.in. Głos Śląsko-Dąbrowski, Górnik Polski, Wujek) na terenie Katowic; w 2.1989 r. współzałożyciel, przewodniczący Tymczasowej KZ, następnie do 1991 r. przewodniczący KZ „S” AZ Sp. z o.o. 1993-2006 zatrudniony w KWK Wujek; 1995-1998 wiceprzewodniczący, 1998-2002 przewodniczący KZ „S” KWK Wujek, 1998-2002 delegat na kolejne WZD Regionu Śląsko Dąbrowskiego, wiceprzewodniczący Regionalnej Komisji Rewizyjnej; od 1989 r. członek Społecznego Komitetu Budowy Pomnika ku Czci Górników KWK Wujek w Katowicach Poległych 16.12.1981 r., 1991-1998 i od 2012 r. przewodniczący (od 16.12.1994 r. przekształconego w Społeczny Komitet Pamięci Górników KWK Wujek Poległych 16.12.1981 r.); w 1994 r.  współzałożyciel, od 2000 r. przewodniczący Zarządu Krajowego Związku Więźniów Politycznych Okresu Stanu Wojennego; organizator Międzynarodowego Memoriału Szachowego Dziewięciu z Wujka (1997-2001); współtwórca albumu i przewodnika Krzyż Górników; odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski; 5.01– 14.05.1982 r. rozpracowywany przez Wydz. V-2 KW MO w Katowicach w ramach SOR krypt. Brynów.

Piotr Kapczyński

(Podziemna poligrafia)

już podczas studiów współpracownik Biura Interwencyjnego KSS KOR (wyjazdy z pomocą dla represjonowanych w Radomiu i Ursusie), działacz SKS; w 1978 r. pomagał przy organizowaniu wykładów TKN; 1978-1980 współpracownik WZZ Wybrzeża, drukarz i kolporter; w 1979 r. uczestnik manifestacji rocznicowych 11 Listopada i Grudnia ‘70 w Gdańsku;  w 1980 r. inwigilowany przez SB, pobity do nieprzytomności przez nieznanych sprawców; współzałożyciel niezależnego gdańskiego wyd. Alternatywy; organizator zaopatrzenia drukarni strajkowej w materiały poligraficzne, dostarczał delegatom MKS publikacje wydawane poza stocznią, tłumacz w kontaktach z dziennikarzami zagranicznymi. 1979-1983 rozpracowywany przez Wydz. III KW MO w Gdańsku w ramach SOR krypt. Student-II; 1983-1989 przez Inspektorat 2 WUSW w Gdańsku w ramach SOR krypt. Ścigany. Przebywał w ukryciu w latach 1981-1984; współorganizator podziemnej poligrafii w reg. gdańskim; wydawca, redaktor, drukarz, kolporter ulotek podziemnej „S” (sygnowanych literą „A” i „Z”), pism podziemnych: „Niezależny Serwis Informacyjny «A»” i „Gdańsk”; działalność wydawniczą prowadził do 1988 r.; 1983-1989 członek redakcji „Przeglądu Politycznego”; aresztowany w 1985-1986 i przetrzymywany bez wyroku w AŚ w Gdańsku, zwolniony na mocy amnestii; w 1985 r. zatrudniony w zakładzie dezynsekcji i deratyzacji, 1986-1990 w Spółdz. Pracy Świetlik. Wyróżniony odznaką Zasłużony Działacz Kultury (2001), odznaczony Krzyżem Komandorskim z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski (2006), Krzyżem Wolności i Solidarności (2016).

podcast „Co robię ja – wiem ja, a później najwięcej wie bezpieka”