Wykładowcy są ekspertami  i pasjonatami w swoich dziedzinach. Zajęcia z nimi dają możliwość wyjątkowych i niepowtarzalnych spotkań, są okazją do rozmów i pytań.

 

dr Konrad Rokicki

koordynator merytoryczny II edycji Kursu

(Cenzura i propaganda – dwie siostry – kontrola, manipulacja; III RP versus PRL – wykład zamykający I i II edycji Kursu); główny specjalista Instytutu Pamięci Narodowej w Warszawie, Biura Badań Historycznych; autor książki Literaci. Relacje między literatami a władzami PRL w latach 1956-1970 (Warszawa 2011) oraz współautor licznych publikacji naukowych, m.in. Oblicza Marca 1968, (Warszawa 2004); Między wierszami wierszy: antologia poezji drugiego obiegu wydawniczego na Mazowszu (1976-1989) (Warszawa 2009).

 

wykład zamykający I edycji kursu Od PRL do III RP „III RP versus PRL

 

prof. dr hab. Ireneusz Krzemiński

(wykład inauguracyjny II edycji Kursu – Niewolni – solidarni. Wolni – niesolidarni?)

absolwent socjologii UW; związany z Instytutem Socjologii; profesor UG; rektor Wyższej Szkoły Zarządzania Personelem, prorektor Wyższej Szkoły Komunikowania i Mediów Społecznych im. J. Giedroycia, wykładowca na UW-M w Olsztynie; członek zarządu polskiego PEN Clubu; związany ze środowiskiem gdańskich liberałów; członek Kongresu Liberalno-Demokratycznego; autor licznych publikacji dotyczących procesów zachodzących w społeczeństwach demokratycznych i komentator bieżących procesów politycznych w Polsce; zajmujący się tematyką antysemityzmu we współczesnej Polsce, w Instytucie Socjologii UW kierował projektem poświęconym sytuacji mniejszości seksualnych w Polsce w świetle badań empirycznych; członek Rady Konsultacyjnej Centrum Monitoringu Wolności Prasy Stowarzyszenia Dziennikarzy Polskich; autor artykułów w Przeglądzie Politycznym, Tygodniku Powszechnym, Gazecie Wyborczej, Rzeczpospolitej i magazynie Nigdy Więcej; odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski, wyróżniony Nagrodą Polskiego PEN Clubu im. J. Strzeleckiego.

Danuta Kobzdej

(Zwiedzanie terenów po stoczniowych)

z wykształcenia romanistka; od  2000 r. pracuje  w  Fundacji Centrum Solidarności w Gdańsku; do 2007 r. na stanowisku dyrektora wystawy Drogi do Wolności, od 2007 r. Prezes Zarządu Fundacji Centrum Solidarności; w latach 2007-2010  dyrektor ds. wystawienniczych Europejskiego Centrum Solidarności; autorka licznych projektów edukacyjnych, scenariuszy multimedialnych,  wystaw historycznych (krajowych i zagranicznych), przeglądów filmowych (m.in. Co ty wiesz o PRL, Młodzi w PRL, W drodze do Sierpnia) a także współautorka filmu dokumentalnego Europejskie drogi do Wolności; jest autorką książki dla dzieci Przygoda z historią, współautorką albumu Obrazki z historii oraz bedekera Tu Stocznia; w 2009 r. odznaczona medalem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski oraz XXX-lecia Ruchu Młodej Polski; w 2010 r. Medalem Komisji Edukacji Narodowej.

 

podcast „Darek zaimponował mi swoją odwagą na wiecu 3.05.1980 r.”

dr hab. Jacek Friedrich prof. UG

(Kultura – Socrealizm – sztuka w służbie propagandy; Od osiedla do blokowiska. Teoria i praktyka mieszkalnictwa socjalistycznego; Ikonosfera a pamięć i wiedza historyczna. „Solidarność” w ikonosferze współczesnego Gdańska)

historyk sztuki, Dyrektor Muzeum Miasta Gdyni, obecnie dyrektor Muzeum Narodowego w Gdańsku; Jego zainteresowania badawcze obejmują dzieje architektury nowoczesnej ze szczególnym uwzględnieniem okresu po 1945 r.; dzieje ochrony zabytków; nowożytną i nowoczesną architekturę gdańską; związki pomiędzy kulturą wizualną a ideologiami w XIX i XX w., a także ilustrację książkową w Polsce po 1945 r.; popularyzator kultury artystycznej i architektonicznej; pomysłodawca i współorganizator wystawy Niechciane dziedzictwo poświęconej architekturze XX w. w Gdańsku i Sopocie; członek Stowarzyszenia Historyków Sztuki (prezes O/ Gdańskiego 1997-2003); członek Polskiego Komitetu Narodowego ICOMOS; członek Gdańskiego Towarzystwa Naukowego; członek redakcji Rocznika Gdańskiego; współredaktor serii wydawniczej Gedania Artistica; członek Rady Kultury przy Prezydencie Miasta Gdańska; członek Wojewódzkiej Komisji Urbanistyczno-Architektonicznej; za udział w ratowaniu zabytków podczas pożaru kościoła św. Katarzyny odznaczony Srebrnym Krzyżem Zasługi.

dr hab. Krzysztof Kornacki prof. UG

(Język filmu socrealistycznego; Polska kronika filmowa – informacja czy indoktrynacja; Świadomość historyczna Sierpnia `80 w filmie „Solidarność,  Solidarność”; Ekranowy wizerunek emigranta w PRL?)

filmoznawca, pracownik naukowy Uniwersytetu Gdańskiego, współzałożyciel i pierwszy prezes DKF UG Miłość Blondynki; autor i redaktor książek o tematyce filmoznawczej: Poszukiwanie i degradowanie sacrum w kinie (red.); Polskie kino wobec katolicyzmu; Popiół i diament Wajdy. Pół wieku filmu, w przygotowaniu do druku; publikował w antologiach i na łamach m.in. Kwartalnika Filmowego, Studiów Filmoznawczych, W drodze, Panopticum.

dr Andrzej Jerie

(powitanie uczestników Kursu)

menadżer kultury, wykładowca akademicki, producent i autor dokumentalnych filmów historycznych, dziennikarz; wieloletni pracownik Ośrodka Pamięć i Przyszłość odpowiadał za kwestie wizerunkowe i promocyjne; od 2023 r. dyrektor Ośrodka Pamięć i Przyszłość.

Robert Ciupa

(Oprowadzania kuratorskie po wystawie Śląskiego Centrum Wolności i Solidarności)

dyrektor Śląskiego Centrum Wolności i Solidarności.

dr Marek Lyszczyna

(Historia przez sztukę. Prezentacja projektów warsztatowych z zakresu sztuki oraz z wykorzystaniem malarstwa)

kierownik działu merytorycznego Śląskiego Centrum Wolności i Solidarności; doktor nauk humanistycznych, absolwent Organizacji Produkcji Filmowej w PWSFTiT im. L. Schillera w Łodzi oraz MISH UŚ w Katowicach; stypendysta na Université IV Sorbonne w Paryżu oraz w Société Historique et Littéraire Polonaise; ukończył studia z zarządzania kulturą w SGH w Warszawie; badacz kina francuskiego oraz polskiego; autor książki Notatki o polskim kinie kontestacji, artykułów naukowych poświęconych filmom francuskim (publikowanych m.in. w „Europejskim Kinie Gatunków”, t. 2), ponad stu recenzji, wywiadów i tekstów popularnonaukowych zamieszczanych w Gazecie Wyborczej, Śląsku, dwutygodniku „rtPAPIER oraz w Opcjach; w pracy naukowej skupia się na historii filmu francuskiego, aspektach produkcyjnych kinematografii, a także nowych mediach i zarządzaniu instytucjami kultury; zawodowo jest związany z produkcją filmową i telewizyjną oraz z muzealnictwem; współautor filmów dokumentalnych poświęconych historii najnowszej.

dr Bogusław Tracz

(Kultura niezależna w kościele)

historyk, starszy specjalista w IPN w Oddziałowym Biurze Badań Historycznych w Katowicach; absolwent historii Uniwersytetu Jagiellońskiego w Krakowie; uzyskał stopień doktora nauk humanistycznych na podstawie rozprawy pt. Subkultura hipisów oraz jej zwalczanie w Polsce w latach 1967-1975; nagrodzony: brązowym Krzyżem Zasługi, nagrodą Marszałka Województwa Śląskiego, nagrodą im. ks. A. Weltzla Górnośląski Tacyt, Prezydenta Miasta Gliwice w dziedzinie ochrony kultury za całokształt działalności w 2020 r.; publikacje: Rok ostatni – rok pierwszy, Gliwice 1945, Ułamki miasta. Z przeszłości Gliwic w XX w., Kultura niezależna w Kościele, Hippiesi, kudłacze, chwasty. Hipisi w Polsce w latach 1967–1975, Gliwice. Biografia miasta, Osłabić tendencje emigracyjne. Komitet Wojewódzki PZPR w Katowicach wobec wyjazdów do RFN w latach 1970-1978.

Sebastian Reńca

(Materiały zdjęciowe pacyfikacji kopalni Wujek)

historyk, dziennikarz, publicysta; przez kilka lat pracował jako reporter w prasie codziennej, co było inspiracją do zawarcia w Śladach wielu prawdziwych sytuacji i wydarzeń; przygotowuje powieść o „żołnierzach wyklętych”, która opowiada o Polsce drugiej połowy lat 40; interesuje się historią i odkrywaniem miejsc, do których nikt inny nie zagląda; lubi powroty wszelkiego rodzaju: do miejsc, do książek, ulubionych filmów i płyt.

dr hab. Wojciech Kucharski

(Rola Kościoła w procesie pojednania polsko-niemieckiego po II wojnie światowej)

historyk i archeolog, doktor habilitowany nauk humanistycznych; zajmuje się historią średniowiecza i czasów najnowszych, szczególnie religijnością, historią Kościoła, historią pojednania polsko-niemieckiego po II wojnie światowej i relacjami dyplomatycznymi PRL i Stolicy Apostolskiej, historią życia codziennego; z-ca dyr.ds. naukowych w Ośrodku Pamięć i Przyszłość, wykładowca w Instytucie Historycznym Uniwersytetu Wrocławskiego. Twórca „Wrocławskiego Rocznika Historii Mówionej”; członek Polskiego Towarzystwa Historycznego i Polskiego Towarzystwa Historii Mówionej oraz Rady Naukowej Instytutu Śląskiego w Opolu.

prof. dr hab. Tadeusz Wolsza

(Terror masowy i selektywny; Urząd i Służba Bezpieczeństwa w PRL)

pracownik naukowy Wydz. Nauk o Polityce i Administracji Uniwersytetu K. Wielkiego w Bydgoszczy oraz Instytutu Historii PAN w Warszawie; prowadzi badania naukowe na temat zbrodni katyńskiej, historii więziennictwa w Polsce po 1945 r., dziejów polskiej emigracji politycznej po 1945 r. oraz historii sportu, w tym gry szachowej; jest członkiem Kolegium IPN oraz Rady Muzeum przy Muzeum II Wojny Światowej; współpracuje z redakcjami Dziejów Najnowszych, Przeglądu Sejmowego i Polski 1944/45 – 1989. Studia i Materiały.

dr hab. Piotr Semków prof. AMW i PWSH

(Gdańska mapa terroru)

autor i współautor ponad 170 publikacji naukowych i popularnonaukowych, w tym o charakterze monograficznym; specjalizuje się w historii wojskowej XX w., ze szczególnym uwzględnieniem okresu II wojny światowej; interesuje się tematyką Kresów Wschodnich Polski Odrodzonej oraz biografistyką; w swym dorobku ma prace związane z rozważaniami z pogranicza etyki medycznej, eugeniki i eutanazji oraz dotyczące zagadnień związanych ze służbami specjalnymi i aparatem represji państw totalitarnych; członek komitetów recenzyjnych Zeszytów Muzeum Stutthof, Biuletynu Muzeum Marynarki Wojennej oraz Aparatu represji Polski Ludowej; konsultant historyczny filmów: Pułkownik Dąbek. Obrona Gdyni 1939, Tajemnica lasów Piaśnicy oraz Gdańsk 1939; z-ca przewodniczącego Rady Naukowej Muzeum Dywizjonu 303, członek Zespołu Ekspertów opiniujących projekt wystawy stałej w Muzeum Poczty i Telekomunikacji.

Elwira Górczak-Ulman

(koordynatorka prac zaliczeniowych; źródła historyczne)

absolwentka UG; historyk i pedagog, wieloletni nauczyciel historii i wiedzy o społeczeństwie; pracownik Okręgowej Komisji Egzaminacyjnej w Gdańsku; autorka i redaktorka merytoryczna materiałów dydaktycznych: Pamiętamy, pamiętam… Pomorze Gdańskie i obóz Stutthof 1920-1945; Dziedzictwo antyku – dorobek starożytnych cywilizacji. Gimnazjum; Historia i WOS: skuteczne nauczanie, udany egzamin. Gimnazjum; egzaminatorka, współautorka publikacji opracowanej w ramach projektu Budowa banków zadań, realizowanego przez Centralną Komisję Egzaminacyjną: Egzamin maturalny. Historia poziom rozszerzony. Zbiór zadań. Materiały pomocnicze dla uczniów i nauczycieli; członek Komitetu Merytorycznego Olimpiady Solidarności. Dwie dekady historii. (od  I edycji).

mjr Waldemar Kowalski

(Śladami historii Aresztu Śledczego w Gdańsku)

psycholog, pasjonat historii; z-ca dyr. Aresztu Śledczego w Gdańsku, mjr Służby Więziennej w stanie spoczynku; autor książek Dwie strony krat. Z historii więzienia w Gdańsku, Sopocki Sierpień 80, Adam Dedio 1918-1947. Dobry syn; autor artykułów i publikacji o tematyce historycznej i penitencjarnej w Przeglądzie Więziennictwa Polskiego i w Biuletynie IPN, w Forum Penitencjarnym, 30 dni, Nasz Gdańsk i Wiadomości Bocheńskie; współautor licznych prac, scenariuszy filmowych, wystaw oraz  współorganizator uroczystości; związany z Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku – kierownik działu dokumentacji filmowej; odkrywca zasypanych karcerów w gdańskim więzieniu, twórca izby pamięci Marsz. J. Piłsudskiego w celi, w której w więzieniu gdańskim był więziony w 1917 r., odkrywca miejsca pochówku zmarłych na tyfus w gdańskim więzieniu w latach 1945-46;  współorganizator powstania i odsłonięcia pomników Ofiar tyfusu i Pomnika Tatara RP oraz tablic poświęconych pamięci polskości w Gdańsku; Jego ustalenia w ramach projektu IPN Poszukiwania miejsc pochówku ofiar komunizmu w latach 1944-1956 przyczyniły się do ekshumacji szczątków D. Siedzikówny ,Inki, F. Selmanowicza ,Zagończyka i A. Dedio Adriana; wielokrotnie wyróżniany i nagradzany m.in. Kustosz Pamięci Narodowej, IPN.

dr Katarzyna Maniewska

(koordynatorka rocznych prac zaliczeniowych – Mój pomysł na projekt edukacyjny)

historyk; absolwentka Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy; doktorantka Wydz. Humanistycznego, gdzie obroniła rozprawę doktorską Życie codzienne w Bydgoszczy w dekadzie lat siedemdziesiątych XX w; stypendystka MEN oraz Fundacji im. M. Kiszkiela przy Muzeum Dyplomacji  i Uchodźstwa Polskiego UKW w Bydgoszczy; pracownik pionu naukowo-edukacyjnego IPN – Komisja Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu, Delegatura w Bydgoszczy; autorka wielu publikacji naukowych m.in. dot. twórczości A. Jachniny, życia codziennego w PRL, oporu społecznego i opozycji politycznej 1956-1981, dziejów NSZZ Solidarność oraz historii kościoła; autorka, współautorka i konsultant historycznych wystaw; materiałów i pomocy edukacyjnych IPN; opiniowała dla MEN nowe podstawy programowe z historii i wiedzy o społeczeństwie dla szkół podstawowych i ponadpodstawowych.

prof. dr hab. Jan Żaryn

(Kościół wobec Solidarności ‘80-89)

zatrudniony w Instytucie Historii Polski PAN, w Biurze Edukacji Publicznej IPN, Wykładowca Uniwersytetu Kard. St. Wyszyńskiego oraz UW; autor licznych publikacji; w latach 80. współpracował z opozycją demokratyczną; jeden ze współtwórców Katolickiego Stow. Wychowawców; członek NSZZ Solidarność, sekretarz Komitetu dla Upamiętnienia Polaków Ratujących Żydów; członek rady programowej Fundacji Dzieło Nowego Tysiąclecia; fundator Fundacji Żołnierzy Wyklętych; członek w radzie historycznej Związku Żołnierzy Narodowych Sił Zbrojnych; w 2015 r. uzyskał mandat senatora z ramienia PiS. W 2018 r. powołany w skład rady przy Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku; odznaczony Srebrnym Medalem Zasłużony Kulturze Gloria Artis, Krzyżem Komandorskim Orderu Odrodzenia Polski, przez Klub Jagielloński im. Św. Kazimierza wyróżniony dla historyków zajmujących się dziejami najnowszymi w okresie III RP, medalem Polonia Mater Nostra Est, Nagrodę im. Jerzego Łojka, Nagrodę im. Ireny i Franciszka Skowyrów, Medal Komitetu Powązkowskiego i Medal Pamiątkowy 10 lat IPN.

dr hab. Aleksander Hall

(Polskie miesiące – antecedencje „Solidarności” dzieje oporu i opozycji w PRL)

nauczyciel akademicki, działacz opozycji w PRL, polityk; uczestnik w Ruchu Obrony Praw Człowieka i Obywatela; prowadził działania w Zespole Inicjatywy Obywatelskiej; założył i kierował opozycyjnym Ruchem Młodej Polski; uczestnik w strajku w Stoczni Gdańskiej w 08.1980 r.; red. pisma Bratniak; w 1981 r. sygnatariusz deklaracji założycielskiej Klubów Służby Niepodległości, doradca L. Wałęsy; w okresie stanu wojennego, do 1984 r., ukrywał się; zasiadał w niejawnych władzach Solidarności; do 1989 r. redagował czasopisma podziemne; współpracował z Tygodnikiem Powszechnym; w 1989 r. uczestnik obrad plenarnych Okrągłego Stołu; w rządzie T. Mazowieckiego minister ds. współpracy z organizacjami politycznymi i stowarzyszeniami; przewodniczył Forum Prawicy Demokratycznej; działał jako wiceprzewodniczący UD; przewodniczył Partii Konserwatywnej; współtwórca Stronnictwa Konserwatywno-Ludowego; poseł na Sejm z ramienia UD i Akcji Wyborczej Solidarność; po 2001 r. skupił się wyłącznie na pracy naukowej; w 2010 r. był m.in. członkiem komitetu honorowego kandydata na urząd prezydenta Gdańska P. Adamowicza oraz na urząd prezydenta RP B. Komorowskiego; członek Kapituły Orderu Orła Białego – w 2015 r. w proteście przeciwko decyzji prezydenta RP A. Dudy (dot. ułaskawienia M. Kamińskiego) zrezygnował z członkostwa w kapitule; odznaczenia i wyróżnienia: Order Orła Białego, Krzyż Komandorski Orderu Odrodzenia Polski, Krzyż Wolności i Solidarności, Oficer Legii Honorowej (Francja),, Odznaka Honorowa za Zasługi dla Samorządu Terytorialnego.

prof. dr hab. Mirosław Supruniuk

(Wychodźstwo polskie a kontakty z Krajem. Losy emigranta)

historyk kultury, nauki i sztuki, archiwista, dr hab.; dyrektor Muzeum Uniwersyteckiego w Toruniu; absolwent historii UMK w Toruniu, doktorat (Kultura-Kraj: pomoc paryskiego Instytutu Literackiego dla Polski w latach 1946-1990. Koncepcje i realizacja); habilitacja w Instytucie Historii Nauki PAN (Historii nauki, kultury i sztuki polskiej na emigracji i na kresach w XX w., w zakresie źródeł, bibliografii, czasopiśmiennictwa, archiwoznawstwa, muzealnictwa i biografistyki); dyr. Biblioteki Uniwersyteckiej w Toruniu; założyciel i kierownik Archiwum Emigracji i Muzeum Uniwersyteckiego w Toruniu; red. nacz. czasopisma Archiwum Emigracji; autor licznych publikacji związany z Instytutem Literackim w Paryżu. 

Marta Kadłub

(Nauczyciel – uczeń komunikacja werbalna i niewerbalna)

aktorka teatralna, literatka, zdobywczyni wielu nagród poetyckich, publikowała na łamach prasy literackiej i stronach poświęconych prozie i poezji; mgr kulturoznawstwa o specjalności komunikacja kulturowa, absolwentka Liceum Sztuk Plastycznych; dyplomowany coach, absolwentka I stopnia TSR; dyplomowana arteterapeutka, terapeutka naturalna; prowadzi warsztaty teatralne dla dorosłych, teatroterapeutyczne, z zakresu autoprezentacji i wystąpień publicznych, z osobami chorującymi na schizofrenię oraz na rzecz osób z upośledzeniem umysłowym; w swoich warsztatach łączy wiele dziedzin, z którymi spotkała się w życiu, by móc w głębszy sposób poruszyć i prowokować ludzi do rozwoju i zmian.

Karol Madej

(Gry edukacyjne w nauczaniu historii. Jak stworzyć prostą grę edukacyjną)

pracownik w Instytucie Pamięci Narodowej, zajmuje się edukacyjnymi grami planszowymi.

Sławomir Czarlewski

(Rola emigracji polskiej w historii lat 1956-1990)

prawnik i politolog; uczestnik opozycji demokratycznej w Gdańsku: Ruch Młodej Polski, KK NSZZ Solidarność; działacz emigracyjnej Solidarności: Komitet Koordynacyjny Solidarności we Francji, Biuro Zagraniczne NSZZ Solidarność w Brukseli 1982-1986, redaktor emigracyjnego Głosu Katolickiego we Francji 1986-1990; dyplomata: Konsul Generalny RP w Lyonie 1991-1996, Minister Pełnomocny w Ambasadzie RP we Francji 1997-2002, Ambasador RP w Królestwie Belgii 2007-2012. W latach 2002-2004 w ramach francuskiego Stowarzyszenia Francja-Polska dla Europy, w kontekście wejścia Polski do UE, przeprowadził projekt Spotkań Europejskich, w Polsce i we Francji. W latach 2006-2007 pełnomocnik Prezydenta Gdańska ds. Europejskiego Centrum Solidarności. Obecnie współpracuje z polskimi firmami z sektora stoczniowego, morskiego i budowlanego. Pochodzi z gdańskiej rodziny, mieszkającej w Wolnym Mieście Gdańsku. Podczas II wojny światowej jego dziadek i wuj byli obrońcami Poczty Polskiej w Gdańsku.

 

podcast „Rzeczywistość nie jest czarno-biała”

prof. dr hab. Antoni Dudek

(Narodziny III RP. Od Okrągłego Stołu do demokratycznych wyborów do Sejmu. 1989-1991; Solidarność – od Okrągłego Stołu do Wyborów Czerwcowych)

pracownik Instytutu Historii Uniwersytetu Kardynała St. Wyszyńskiego w Warszawie; w latach 2011-16 członek Rady Instytutu Pamięci Narodowej i jej przewodniczący; autor i współautor kilkunastu książek z zakresu historii Polski w XX. Najważniejsze prace w jego dorobku dotyczą dziejów Polski pod rządami komunistycznymi (Państwo i Kościół w Polsce 1945-1970, Kraków 1995; PRL bez makijażu, Kraków 2008), transformacji ustrojowej (Reglamentowana rewolucja. Rozkład dyktatury komunistycznej w Polsce 1988-1990, Kraków 2014; Od Mazowieckiego do Suchockiej. Pierwsze rządy wolnej Polski, Kraków 2019) oraz przemian systemu politycznego współczesnej Polski (Historia polityczna Polski 1989-2015, Kraków 2016).

dr Łukasz Kamiński

(Solidarność podziemna. Solidarność z perspektywy Kremla)

absolwent i pracownik naukowy Instytutu Historycznego UW; historyk specjalizujący się w najnowszej historii Polski, w tym dziejami społecznymi Polski Ludowej i krajów Europy Środkowej. Współredaktor 6-cio tomowej historii Solidarności; Dyrektor Biura Edukacji Publicznej IPN, Prezes IPN, Prezes Platformy Europejskiej Pamięci i  Sumienia zajmującej się upowszechnianiem wiedzy o totalitaryzmach; odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski,, Złotym Krzyżem Zasługi, Krzyżem Kawalerskim (Lovagkeresztje) Orderu Zasługi Republiki Węgierskiej.

Maciej Wizner

(Autorytet nauczyciela – autoprezentacja, dykcja, impostacja)

aktor teatralny i filmowy, stworzył ponad czterdzieści ról w teatrze, kilkanaście w filmie i telewizji; pełnił rolę asystenta reżysera; wielokrotnie nagradzany za swoją pracę artystyczną; magister sztuki, absolwent Wydz. Aktorskiego PWST we Wrocławiu; pedagog, wykładowca Wyższej Szkoły Bankowej; instruktor teatralny; opiekun artystyczny kilku młodzieżowych grup teatralnych w Gdyni; współpracujący z Działem Edukacji Gdańskiego Teatru Szekspirowskiego (Teatralny Pasjans, Teatr i Edukacja); jego zainteresowania krążą wokół dialogu między teatrem a wszechstronnym rozwojem; prowadząc spotkania warsztatowe transponuje szerokie spectrum technik aktorskich i środków teatralnych na narzędzia, pozwalające skutecznie przyspieszyć rozwój osobisty i zawodowy; współtwórca marki Lira – Teatroterapia.

Wiktor Nowak

(Jak szukać rzetelnej wiedzy historycznej w internecie – historia lat 47-89)

absolwent prawa, szkoleniowiec z zakresu fake newsów, bańki informacyjnej, zagrożeń mediów społecznościowych; aktywista organizacji pozarządowych, koordynator projektów edukacyjnych; były Prezes Zarządu Stowarzyszenia Demagog oraz redaktor naczelny portalu demagog.org.pl; koordynator projektu Akademia Fact-Checkingu, szkoleń z wiarygodnych źródeł informacji dla nauczycieli i uczniów; koordynator projektów edukacyjnych Fundacji Centrum Solidarności;  szkoleniowiec projektu Segment, koordynator Śląskiej Teki Edukacyjnej oraz koordynator Olimpiady Solidarności. Dwie dekady historii.

Karol Lisiecki

(Rygor i prawo stanu wojennego; Stan wojenny w dokumentacji  aparatu bezpieczeństwa PRL)

historyk, archiwista, absolwent  UMK w Toruniu; kierownik Referatu Udostępniania Oddziałowego Archiwum IPN w Gdańsku; autor i współautor wystaw oraz publikacji poświęconych opozycji antykomunistycznej w PRL (m.in. W walce o lepszą przyszłość. Wolne Związki Zawodowe 1978-1980; Gdański Sierpień ’80; Gdańsk w stanie wojennym 1981-1983; Wołyń 1943; Sprawa kwidzyńska. Internowanie, pobicie, proces 1982).

prok. Mieczysław Góra

(Wojskowe Obozy Internowania – mało znana represja stanu wojennego)

prokurator w O/ Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Gdańsku;  skierował  kilkadziesiąt aktów oskarżenia  o zbrodnie komunistyczne i przeciwko ludzkości (m. in. w sprawie bezprawnego powołania w stanie wojennym  opozycjonistów do czynnej służby wojskowej w Wojskowym Obozie Internowania w Chełmnie za działalność na rzecz niepodległego bytu Państwa Polskiego);  przeprowadził kilkadziesiąt śledztw w sprawach zbrodni  nazistowskich będących jednocześnie zbrodniami wojennymi i przeciwko ludzkości, popełnionymi przez członków organizacji Selbstschutz, żołnierzy Wehrmachtu,  funkcjonariuszy SS, SD, Gestapo, Żandarmerii, Jagdkommando oraz sędziów Sądów Specjalnych (Sondergericht) na terenie woj. kujawsko-pomorskiego; autor licznych publikacji na temat Zbrodni Pomorskiej i Wojskowych Obozów Internowania; odznaczony przez Prezydenta RP A. Dudę – za wybitne zasługi w działalności na rzecz ujawniania prawdy historycznej o zbrodniach nazistowskich i komunistycznych za działalność państwową i publiczną Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.

dr hab. Joanna Wojdon

(moderator dyskusji panelowej)

absolwentka studiów historycznych w Instytucie Historycznym Uniwersytetu Wrocławskiego;  od 2000 r. pracuje w Zakładzie Dydaktyki Historii i Wiedzy o Społeczeństwie Instytutu Historycznego UW; prowadzi zajęcia z najnowszej historii Polski, historii propagandy politycznej, historii USA i Polonii Amerykańskiej, dydaktyki historii oraz różnych aspektów public history (historii w przestrzeni publicznej); koordynator programu Erasmus+ na Wydziale Nauk Historycznych i Pedagogicznych UW; opiekun praktyk zawodowych studentów historii w przestrzeni publicznej.

dr Michał Przeperski

(Rozliczenie z systemem politycznym w PRL)

pracownik Instytutu Historii Nauki PAN oraz Muzeum Historii Polski, specjalizuje się w dziejach Europy Środkowej w XX w.; autor m.in. książek Gorące lata trzydzieste. Wydarzenia, które wstrząsnęły Rzeczpospolitą, Nieznośny ciężar braterstwa. Konflikty polsko-czeskie w XX wieku i Mieczysław F. Rakowski. Biografia polityczna; laureat nagrody Nowych Książek dla najlepszej książki, Nagrody Naukowej tygodnika Polityka, Nagrody Specjalnej Fundacji Identitas oraz Nagrody KLIO; rzecznik prasowy Muzeum Historii Polski.

dr hab. prof. Krzysztof Szwagrzyk

(Żołnierze Wyklęci)

historyk, badacz komunistycznych struktur aparatu represji i podziemia niepodległościowego w Polsce, z-ca Prezesa IPN,  p.o. dyrektora Biura Poszukiwań i Identyfikacji IPN; autor i współautor ponad 20 książek m.in.: Prawnicy czasu bezprawia. Sędziowie i prokuratorzy wojskowi w Polsce 1944-1956,  Archeologia sądowa w teorii i praktyce, redakcja naukowa; Więzienia i obozy na Dolnym Śląsku (1945-1956). Przewodnik; Cmentarz Osobowicki we Wrocławiu. Pola ofiar komunizmu oraz 200. artykułów m.in.: Archeologia zbrodni jako źródło catharsis społeczeństw postkomunistycznych, “Archeologia współczesności”; In search of a buried army, The Return of the Executed Army;  Blast injuries found on the exhumed remains of Polish postwar partisans killed by the Polish security service in 1946, Legal Medicine 42.

dr hab. Maciej Tymiński

(Monopol gospodarczy – zniszczenie prywatnej inicjatywy; Gospodarka w PRL)

kierownik Katedry Historii Gospodarczej Wydz. Nauk Ekonomicznych UW; w pracy badawczej zajmuje się historią gospodarczą okresu PRL, przede wszystkim znaczeniem aparatu partyjnego w gospodarce; Jego zainteresowania obejmują również problemy rozwoju gospodarczego ziem polskich w XIX i XX w., w tym szacowania wielkości historycznego PKB Polski; publikował m.in. w European Review of Economic History, Historical Methods, Europe-Asia Studies i Business History; jest współautorem książki porównującej dorobek myśli ekonomicznej PRL i NRD: Sozialistische Ökonomie im Spannungsfeld der Modernisierung. Ein ideengeschichtlicher Vergleich DDR – Polen (wspólnie H-J. Wagenerem i P. Korysiem).

dr Konrad Knoch

(Przełomowy charakter strajku sierpniowego)

wykładowca UG, pracownik ECS; kierował pracą zespołu tworzącego wystawę stałą ECS; redaktor sekcji tematycznej „Historia mediów i dziennikarstwa” w czasopiśmie Media Biznes Kultura; przygotował m.in. prace pod tytułem Regionalna Komisja Koordynacyjna NSZZ Solidarność Region Gdańsk w latach 1982–1989, opublikowaną w książce pod red. A. Friszkego Solidarność podziemna 1981–1989 oraz Pisma liberalne drugiego obiegu w Polsce w latach 1979–1990, książkę nagrodzoną w konkursie na najlepszy debiut historyczny; autor artykułów poruszających problematykę prasy niezależnej i oficjalnej w PRL, biogramów działaczy opozycji, dokumentuje działania podziemnych wydawców.

dr hab. prof. ucz. Marcin Zaremba

(Polska Ludowa jako wielka obietnica, wielkie rozczarowanie w odczuciu społecznym)

uczeń prof. M. Kuli, A. Kłoskowskiej, I. Krzemińskiego, P. Śpiewaka; absolwent historii i socjologi na UW; zainteresowania: historia społeczna, kulturowa, emocji PRL; autor szeregu tekstów w tygodniku Polityka i Gazecie Wyborczej; najważniejsze publikacje: Wielka Trwoga. Polska 1944 – 1947. Ludowa reakcja na kryzys; Wielkie rozczarowanie. Geneza rewolucji Solidarności; najważniejsze artykuły naukowe: Społeczeństwo polskie lat sześćdziesiątych – »między małą stabilizacją« a »małą destabilizacją«”, w: Oblicza marca 1968, red. K. Rokicki, Sł. Stępień, IPN, Klimat emocjonalny w Polsce lat osiemdziesiątych. Studium na podstawie raportów Biura „W”, w: Społeczeństwo polskie w latach 1980-1989, red. N. Jarska, J. Olaszek, IPN, Paniki wojenne: Polska 1945-1980, “Kultura i Społeczeństwo”.

prof. Andrzej Friszke

(Narodziny opozycji przedsierpniowej)

historyk, absolwent historii na UW; red. działu hist. Tygodnika Solidarność, działu hist. miesięcznika Więź i członek kolegium pisma do chwili obecnej; przed 1989 r. publikował w wydawnictwach podziemnych i emigracyjnych, m.in. w paryskich Zeszytach Historycznych; od 1990 r. pracownik Instytutu Studiów Politycznych PAN w Zakładzie Najnowszej Historii Politycznej; doktor habilitowany, profesor.; autor prac dotyczących różnych aspektów historii PRL, zwłaszcza dziejów opozycji oraz emigracji politycznej; od 1998 r. wykładowca historii Polski XX w. w Collegium Civitas; członek Kolegium IPN, Rady IPN; członek Rady Ośrodka Karta, Rady Muzeum Historii Polski i Kolegium ECS; przewodniczący Stow. Archiwum Solidarności;  przewodniczący Jury nagrody im. K. Moczarskiego; promotor 6 doktorantów; wybrany na członka-korespondenta PAN; członek Towarzystwa Naukowego Warszawskiego; otrzymał nagrody: Odry, Polskiej Fundacji Kulturalnej w Londynie, im. J. Giedroycia, Wydziału I PAN, Polityki, im K. Moczarskiego, im. Jana Długosza, Klio, im. T. Kotarbińskiego; autor m.in.: Opozycja polityczna w PRL 1945-1980Życie polityczne EmigracjiPolska. Losy państwa i narodu 1939-1989Anatomia buntu. Kuroń, Modzelewski i komandosi, Adam Ciołkosz – portret polskiego socjalisty, Czas KOR-u. Jacek Kuroń a geneza Solidarności, Rewolucja Solidarności 1980-1984, Między wojną a więzieniem 1945-1953. Młoda inteligencja katolicka, Państwo czy rewolucja. Polscy komuniści a odbudowanie państwa polskiego 1892-1920; redaktor i współautor tomu Solidarność podziemna 1981-1989, im. Kotarbińskiego „Sprawa jedenastu. Uwięzienie przywódców NSZZ Solidarności i KSS „KOR” 1991-1984; zainteresowania badawcze: Historia polityczna Polski po 1945 r., Historia opozycji w czasach komunizmu po 1956 r., Historia polskiej powojennej emigracji politycznej, Historia Drugiej Rzeczypospolitej.

dr hab. Adam Dziurok prof. UKSW

(Rola Kościoła w Polsce na tle innych krajów; Księża zaangażowani (w dekadach lat 40. 50. 60. 70. i 80.)

naczelnik Oddziałowego Biura Badań Historycznych Instytutu Pamięci Narodowej w Katowicach; redaktor naczelny periodyku popularnonaukowego „CzasyPismo. O historii Górnego Śląska w XX w.; członek redakcji czasopisma naukowego Aparat Represji w Polsce Ludowej 1944-1989.

dr hab. Zbigniew Romek prof. AFiB Vistula

(Cenzura w PRL – w nauce i kulturze)

w latach 1991-2018 w Instytucie Historii PAN w Warszawie; bada dzieje myśli społecznej i politycznej XX-XXI w.; szczególnie interesuje się wykorzystywaniem treści historycznych w polityce; autor monografii: Olgierd Górka. Historyk w służbie myśli propaństwowej (1908-1955); Cenzura a nauka historyczna w Polsce 1944-1970; Pokolenie Marca’68. Wariant łódzki; współredaktor m.in. prac zbiorowych: Cenzura w PRL. Analiza zjawiska; Cenzuro wróć? Mechanizmy ograniczania wolności słowa w Polsce po 1990 roku; autor artykułów dot. sylwetek polskich uczonych, ich kontaktów z uczonymi radzieckimi po 1945 r., współczesnych problemów społeczno-politycznych.

dr Paweł Sasanka

(Polskie miesiące)

historyk i wystawiennik, doktor nauk humanistycznych, pracownik Biura Badań Historycznych IPN, w latach 2013–2017 koordynator centralnego projektu badawczego Władze PRL wobec kryzysów społeczno-politycznych i opozycji demokratycznej 1956–1976; autor lub współautor wystaw historycznych prezentowanych w Polsce i zagranicą, m.in. 1956. Polska – Węgry. Historia i Pamięć (2016) oraz Zimna wojna. Krótka historia podzielonego świata (2010); naukowo zajmuje się społeczną i polityczną historią Polski pod rządami komunistów, w szczególności kryzysami w PRL; autor monografii Czerwiec 1976. Geneza, przebieg, konsekwencje, Warszawa 2006. Współautor albumów The Cold War. A Short History of a World Divided, 2015, Warsaw; Fotografie bez cenzury 1976 – 1989. Nieoficjalny portret PRL, Warszawa 2014; Zimna wojna. Krótka historia podzielonego świata, Warszawa 2012.

dr Jarosław Pałka

(Jak rozmawiać ze świadkiem historii? – teoria i praktyka)

historyk, pracuje w Archiwum Historii Mówionej Domu Spotkań z Historią i Ośrodka KARTA, koordynuje projekty historii mówionej, nagrywa wywiady biograficzne; zajmuje się historią Ludowego Wojska Polskiego; autor i współautor książek: Generał Stefan Mossor (1896–1957). Biografia wojskowa (2008), Żołnierze generała Maczka. Doświadczenie i pamięć wojny (2013), Michał Żymierski 1890–1989 (2013), Żołnierze ludowego Wojska Polskiego. Historie mówione (2018), a także Polskie wojska operacyjne w Układzie Warszawskim (2022).

prof. Dariusz Jarosz

(Percepcja jakości życia w PRL – z listów obywateli)

prof. dr hab. w Instytucie Historii PAN; specjalista w zakresie historii społecznej Polski w latach 1944-1989 i stosunków PRL z państwami romańskimi; autor m.in.: z Marią Pasztor, Stosunki polsko-francuskie 1944-1980, z M. Pasztor, Afera mięsna: fakty i konteksty, Polacy a stalinizm 1948-1956, „Masy pracujące przede wszystkim”. Organizacja wypoczynku w Polsce 1945-1956, Mieszkanie się należy… Studium z peerelowskich praktyk społecznych, z G. Miernikiem, „Zhańbiona” wieś Okół: opowieści o buncie, Rzeczy, ludzie, zjawiska. Studia z historii społecznej stalinizmu w Polsce, Ludzie „trzeciego wieku” i ich warunki życiowe w Polsce w latach 1944-1989. Głowne problemy (analiza historyczna).

dr Tomasz Kozłowski

(Solidarność jako ruch społeczny)

historyk, doktor politologii; pracownik Biura Badań Historycznych IPN; specjalizuje się w historii NSZZ Solidarność oraz transformacji politycznej po 1989 r.; autor książek Anatomia rewolucji. Narodziny ruchu społecznego Solidarność w 1980 r. oraz Koniec imperium MSW. Transformacja organów bezpieczeństwa państwa 1989 –1990.

Grzegorz Majchrzak

(Władze PRL wobec Solidarności)

historyk, 2000–2015 pracownik Biura Edukacji Publicznej, Biura Badań Historycznych IPN, członek Stowarzyszenia Archiwum Solidarności i Stowarzyszenia Wolnego Słowa; zajmuje się badaniem dziejów aparatu represji (zwłaszcza organów bezpieczeństwa), opozycji demokratycznej w PRL (głównie NSZZ Solidarność), funkcjonowaniem mediów (przede wszystkim Polskiego Radia i Telewizji Polskiej) przed 1989 r., sportem w PRL oraz stanem wojennym; autor licznych publikacji naukowych i popularnonaukowych na ten temat. Ostatnio opublikował m.in.: Tajna historia futbolu. Służby afery i skandale, Opozycja na celowniku.

dr hab. Krzysztof Gajda prof. UAM

(Piosenka jako narzędzie w nauczaniu historii (m.in. Jacek Kaczmarski) wątek kulturowy – kabaret, teatr itp.)

członek Pracowni Badań Literatury i Kultury Niezależnej w Instytucie Filologii Polskiej Uniwersytetu im. A. w Poznaniu; od końca lat dziewięćdziesiątych publikuje prace na temat związków piosenki z literaturą; autor książek: Poza państwowym monopolem – Jan Krzysztof Kelus (1998), Jacek Kaczmarski w świecie tekstów (2003, 2013), To moja droga. Biografia Jacka Kaczmarskiego (2009, 2014), Szarpidruty i poeci. Piosenka wobec przemian społecznych i kulturowych ostatnich dekad (2017). Wspólnie z Krzysztofem „Grabażem” Grabowskim opublikował rozmowę Gościu. Auto-bio-Grabaż (2010); współredaktor książek zbiorowych Zostały jeszcze pieśni… Jacek Kaczmarski wobec tradycji (2010), Nowe słowa w piosence. Źródła. Rozlewiska (2017) Etyka i estetyka słowa w piosence (2019) oraz Polska w piosence (1989-2019) (2020); red. tomów z tekstami St. Staszewskiego i J. Wołka; w latach 2015-2019 dyr. artystyczny Festiwalu słowa w piosence Frazy.

dr hab. Patryk Pleskot prof. UR

(Przyjaciele zza żelaznej kurtyny – wsparcie Solidarności i społeczeństwa)

historyk, politolog, naczelnik Oddziałowego Biura Badań Historycznych IPN w Warszawie; absolwent Uniwersytetu Warszawskiego i École des Hautes Études en Sciences Sociales w Paryżu; studiował także na uniwersytecie w Nancy; stypendysta Fundacji na rzecz Nauki Polskiej, MEN, rządu Republiki Francuskiej; visiting fellow na University of Western Sydney; autor ok. 200 artykułów naukowych, a także autor, współautor lub redaktor blisko 50 książek; laureat m.in. Nagrody Historycznej „Polityki”, Nagrody Klio, konkursu „Książka Historyczna Roku”.

dr Marzena Żylińska

(Neurodydaktyka – nauczanie przyjazne mózgowi. Jak wykorzystać zdobycze neurodydaktyki w nauczaniu historii?)

zajmuje się metodyką i neurodydaktyką; propaguje wprowadzenie do szkół nowej, opartej na wnioskach płynących z neuronauk, kultury edukacyjnej; pracuje jako wykładowca w Nauczycielskim Kolegium Języków Obcych w Toruniu; w licznych publikacjach i na seminariach promuje twórcze wykorzystanie nowych technologii w nauczaniu; współorganizowała europejski projekt Zmieniająca się szkoła; jest autorką materiałów dydaktycznych wykorzystujących wnioski płynące z badań nad mózgiem oraz książek Między podręcznikiem a internetem, Neurodydaktyka. Nauczanie i uczenie się przyjazne mózgowi; prowadzi blog Neurodydaktyka, czyli neurony w szkolnej ławce.

Dawid Florczak

(Wykorzystanie programów graficznych w nauczaniu historii)

Kuba Zgliński

(Wycieczka)

licencjonowany przewodnik po Gdańsku, Gdyni, Sopocie, Półw. Helskim i okolicach; posiada licencję na oprowadzanie po oddziałach Muzeum Gdańska, Muzeum Stutthof, Muzeum Emigracji oraz ECS; chciałby pokazać Wam swoje miasto w interesujący, pasjonujący, ale przede wszystkim przystępny i przyjemny sposób! stara się wyczuć, czego grupa od niego oczekuje i dopasować sposób w jaki pokaże Gdańsk; to, co może zaoferować i obiecać to coś więcej niż wycieczkę z „copy-paste’ów”; nie jest mu obca praca przy lokalnych produktach, chętnie opowie o gdańskim piwie, bursztynie, jedzeniu lub mocniejszych trunkach.

DEV: TRU STUDIO GRAFIKA: BANG BANG DESIGN
ODWIEDŹ TEŻ : TEKA EDUKACYJNA OLIMPIADASOLIDARNOŚCI
Od PRL do III RP

Od PRL do III RP